Opowiadania chorwackie, czyli Dubravka Ugrešić „Baba Jaga zniosła jajo”

Zanim przystąpiłam do pisania recenzji posiliłam się o wyszukanie informacji o autorce kolejnej książki. Kimże jest ta kobieta, skąd pochodzi. Jest to Chorwatka, pochodząca z kraju, który obecnie już nie istnieje. Jugosławii.

dubravka_ugresic

Książka napisana z chumorem, na wesoło i w pogodnym tonie. Głównym tematem powieści jest miłość, niespełniona oraz próba jej ujarzmienia. Czy się to udaje? Muszę was rozczarować – nie wiem. Po raz pierwszy od dłuższego czasu spotkałam się z książką, która mnie znudziła i odepchnęła od siebie. Nie doszłam nawet do jej połowy. Pozostawiłam ją samą sobie i nie czułam potrzeby wracania do niej aż moje przywiązanie minęło. Niewiele zatem mogę powiedzieć.

Jest to książka napisana w specyficznej konwencji. Przypominało mi to trochę czarny humor (?), który dla mnie jest nieodpowiedni. Nie wiem dlaczego, ale moje pierwsze skojarzenie z tą powieścią podsunęło mi obraz Franza Kafki i bohatera, którego stworzył, Józefa K. w Procesie.

Cieszę się, że po nią sięgnęłam, ponieważ jest to literatura, z którą nigdy nie miałam do czynienia. Z różnych względów. To jest ogromny plus. Nie przemawia do mnie jednak konwencja, styl pisarski autorki oraz ukryte podteksty zawarte w całej powieści, mające zapewne odniesienie do ówczesnej rzeczywistości. Wam jednak życzę powodzenia w czytaniu i zachęcam do podjęcia się tej próby.

Historia rasizmu i wykluczenia społecznego wpleciona w życie amerykańskiej rodziny // Anna Jean Mayhew „Sucha sierpniowa trawa”

 

223304-352x500

 

Data wydania: 15 stycznia 2014 r.

Seria KASZMIROWA

Wydawca: Black Publishing

Liczba stron: 304

O przeczytaniu tej książki myślałam bardzo długo. Właściwie odkąd się tylko pojawiła. Urzekła mnie jej przepiękna okładka. Gratulacje dla ilustratorów wydawnictwa. Jestem nią zauroczona.

Poznajemy małą June, białą dziewczynkę, która przyjaźni się z czarnoskórą Mary, służącą i opiekunką do dzieci. June, narratorka opowieści, opisuje historię swojej rodziny, widzianą własnymi, dziecięcymi oczami. Do spokojnego i ustalonego ładu życiowego wkrada się niepokój i ogromne zmiany gdy Mary spotyka tragiczny wypadek. Służąca, która miała być nikim ważnym, nagle okazuje się być członkiem rodziny. A docenia się to co się ma obok gdy się to straci.. Jedno nieszczęście pociąga za sobą kolejne. Idealny ład rodzinny zostaje zburzony bezpowrotnie.

Rzecz dzieje się w latach 50. XX w. w Stanach Zjednoczonych. Są to czasy segregacji ludności i rasizmu. Są to lata, w których Czarnoskórzy mieszkańcy tegoż kraju są traktowani gorzej. Jak meble, służący, jak ktoś komu nie warto poświęcić nawet minuty. June, ponieważ jest młoda i nie zaznajomiona z zasadami obowiązującymi w świecie dorosłych patrzy na świat rodziców bardzo szczerymi oczami. Potrafi dostrzec obłudę ich świata i okrucieństwo łączone z brakiem szacunku do „kolorowych”. Często łamie zasady narażając się na krytykę i kary od ojca, który ma zupełnie inne zdanie na temat „kolorowych”.

Jubie jest doskonałym narratorem. Świetnie opisuje zaistniałe sytuacje, domowników i ich reakcje. Perfekcyjnie, w sposób prosty i przejrzysty, swoimi słowami obnaża charaktery bohaterów. Dzięki niej poznajemy część historii USA „od wewnątrz”. Czytając wypowiedzi innych bohaterów cytowane przez Jubi.  Historia, która pokazuje jak ważna jest rodzina i człowiek. To jaki on jest, a nie jaki kolor skóry ma.

Lekka, przyjemna lektura, którą zdecydowanie polecam na wieczory. Nie tylko dla Pań.

Jak pachną migdały? Paweł Weżinow „Zapach gorzkich migdałów”

bułPodobno migdały w ogóle nie pachną. Podobno smakują jak całkiem nieźle. Nie wiem bo nie jestem pewna czy je kiedykolwiek jadłam. Możliwe, że nie. Podobno można się gorzkimi migdałami zatruć na śmierć, ze względu na cyjanowodór. Ale to tylko mit bo co z pestkami jabłek, mandarynek, winogoron? Powyższe wypowiedzi pochodzą od wypowiedzi internautów z różnych forów. Jak to się ma do następnej książki, którą chciałabym Wam zaprezentować? Otóż ma trochę wspólnego. Jej tytuł brzmi Zapach gorzkich migdałów Paweł Weżinow.Jest to pisarz, które reprezentuje literaturę bułgarską. Czy robi to dobrze? To moje pierwsze zetknięcie z literaturą tamego kraju i chyba niezbyt fortunne. Książka napisana w latach gdy mnie jeszcze na świecie nie było. Zbiór opowiadań osadzonych w latach 60. XX wieku w Bułgarii, głównie w okolicy Sofii. Historie, których bohaterami są młodzi ludzie oraz ludzie dorośli. Przeżywający te same dramaty i nieszczęścia co obecnie. Doświadczający upokorzeń ze strony innych ludzi. Dorośli należący do partii, którzy cenili sobie bardziej własnej dobre imie niż dobro własnego dziecka.Ciekawe historie, choć napisane niezbyt lekkim piórem. Możliwe też, że to mnie było trudne dotrzeć do końca książki – w końcu nie dotarłam – ze względu na mój wiek i moje urodzenie. Kiedy nie będziecie mieli co czytać to z nudów może warto po to sięgnąć. Nie polecam dla młodych ludzi. Bardziej dla ich rodziców, osób, które znają lata komunizmu, nie tylko z opowieści, i które zrozumieją wiele kontekstów. Mnie się nie udało. Plus jednak jest taki, że miałam styczność z literaturą bułgarską.

Bezcenna Orchidea, która przekazała mi swoją historię // „Pawilon Kwiatu Brzoskwini” Mingmei Yip

Każda z nich marzyła o tym, aby stać się ming ji, najbardziej pożądaną kurtyzaną, najbardziej docenianą i uwielbianą. Każda z nich chciała w głębi serca, żeby to uwielbienie i to pożądanie pchnęło je ku ich przeznaczeniu jakim miało być odnalezienie przez Ukochanego, który wyrwie ją z rąk mamy i de. Jednak prawdziwy los tych dziewcząt to pracować na rodzinę, zadowalać klientów i cieszyć się sławą i chwałą wśród klientów dopóki starość i zmierzch wieku nie zapuka do drzwi. Witajcie w świecie chińskich kurtyzan, prostytutek, które talentem przewyższały aktorki, śpiewaczki i artystki. Nauczone dbać o zadowolenie mężczyzn miały umilać im wieczory grając na qi, śpiewając, tańcząc, by na końcu pozwolić ich nefrytowej łodydze dotrzeć do złotej bramy. Tak jak ja zagłębcie się w historii Xiang Xiang. Najpopularniejszej kurtyzany w Szanghaju, która stała się symbolem dawnych czasów. Przed Wami historia opowiedziana przez ostatnią kurtyzanę Państwa środka, Bezcenną Orchideę. 

 

pobrane

Xiang Xiang trafiła do Pawilonu Kwiatu Brzoskwini jako trzynastolatka. Oddana pod opiekę ciotce Feng przez mamę w nadziei, że zyska lepsze życie. Córka uczciwego, ale biednego muzyka, artysty, który poświęcił własne życie by spróbować uratować córkę generała. Okrzyknięty zdrajcą i gwałcicielem ginie. Strącona na sam dół drabiny społecznej Xiang Xiang uczy się nowego życia. Muzyki, gry na instrumentach, zabawiania gości, sztuki wzniecania ognia i namiętności u innych mężczyzn. Nieświadoma swego losu cały czas marzy o powrocie do matki, o powrocie do innego życia.

Z czasem okazuje się, że nie ma już powrotu do tego co było. Jej nowym, narzuconym celem w życiu jest spłacenie długu mamie i de, swemu nowemu ojcu. Młoda dziewczyna, urodziwa i bardzo utalentowana szybko zyskuje sławę i renomę wśród klientów.  Należy zaznaczyć iż nie jest ona zwykłą prostytutką, jaką można sobie wyobrazić w kontekście dzisiejszych czasów, zwłaszcza w odniesieniu do Europy. To artystka, która oprócz uciech cielesnych ma przynosić radość dla duszy. Jej widzami są niestety tylko jej klienci. Symboliczną przemianę sygnalizuje zmiana jej imienia na Bezcenną Orchidee, którą pozostanie praktycznie do końca swego życia. 

Serce i umysł dziewczyny wypełnia pustka i chęć zemsty za doznane krzywdy i upokorzenia w życiu. Ostatnie słowa matki i jej obraz, który jest wiecznie żywy.  Wielkim wsparciem okazuje się inna, już sławna i podziwiana Perła, która staje się dla Bezcennej Orchidei bratnią duszą spotkaną w przedsionku piekiełka. Napisałam piekiełko bo życie dziewcząt poza obsługą klientów upływa na nauce i ćwiczeniu nabytych już umiejętności oraz drobnych przyjemnościach, które otrzymuję od swojej mamy, która w rzeczywistości jest najzwyklejszą burdelmamą.  Doskonałe potrawy, świetne stroje wykonane z najlepszej jakości tkanin, eleganckie meble i możliwość doboru klientów to przywileje, które uzyskują te najbardziej znane, lubiane, podziwiane przez najbardziej wpływowych klientów.

Doskonale opowiedziana historia o życiu eleganckiej prostytutki, której jedynym marzeniem było odnaleźć miłość i uciec od przybytku, który pozbawił ją godności i poszanowania wśród innych ludzi.  Historia o determinacji i walce o siebie i swoją przyszłość. Opowieść o szukaniu miłości i nadziei, zwłaszcza tam gdzie jej nie ma. Powieść, w którą idealnie, płynnie wpleciono poezję chińską doskonale ukazując jak magiczny był to świat. Świat ming ji, która. choć za pieniądze, traktowana była jak królowa. Historia opowiedziana przez główną bohaterkę, która zadziwia hardością ducha, determinacją i, mimo swego wieku, błyskiem w oku, którego wiele z nas, kobiet mogło by jej zazdrościć. Xiang Xiang przedstawia historię, która sama w sobie zadziwia. Historię, która, kto wie, może skończyłaby się inaczej? Opowieść dziewczyny, która odnalazła to czego długo szukała po wielu latach trudów. Tylko czy to uczyniło ją bardziej szczęśliwą?

Przeczytajcie, naprawdę warto. Książka jest wspaniała. Płynnie popłynęłam razem z autorką i zatopiłam się w historii Xiang Xiang, która od zwykłej trzynastolatki przeszła do elitarnej kurtyzany, która w pewnym momencie swego życia zaczęła innym dyktować warunki. Polecam.